Croeso i Barc Ynni Mynydd Mawr

Mae GALILEO empower yn datblygu cynigion ar gyfer Parc Ynni Mynydd Mawr, ar dir sydd wedi’i leoli rhwng dyffrynnoedd Ceiriog a Thanat yng ngogledd-ddwyrain Powys a de Wrecsam, ger y ffin â Swydd Amwythig a thua 8km i’r gorllewin o Groesoswallt.

Mae’r cynnig yn cynnwys hyd at 21 o dyrbinau gwynt gydag uchafswm uchder hyd at flaen y llafn o 230m. Mae technoleg system storio ynni batri a paneli ffotofoltäig solar (BESS) hefyd yn cael eu hystyried yn y Parc Ynni, yn amodol ar gwblhau astudiaethau technegol pellach.

Mae safle Parc Ynni Mynydd Mawr yn elwa o adnodd gwynt ardderchog ac yn cael ei ddefnyddio ar hyn o bryd ar gyfer pori ucheldir.

Gan y bydd gan Barc Ynni Mynydd Mawr gapasiti rhwng 10 a 350MW mae’n cael ei ddosbarthu yn Ddatblygiad o Arwyddocâd Cenedlaethol (DAC) o dan Ddeddf Cynllunio (Cymru) 2015.  Cyflwynir y cais cynllunio i Benderfyniadau Cynllunio ac Amgylchedd Cymru (PEDW). Bydd PEDW yn asesu’r cais ac yn gwneud argymhelliad i Weinidogion Cymru, a fydd yn gwneud y penderfyniad terfynol. 

Er na fydd Cyngor Sir Powys a Chyngor Bwrdeistref Sirol Wrecsam yn penderfynu ar y cais cynllunio, maent yn ymgyngoreion statudol allweddol a byddant yn paratoi Adroddiad Effaith Lleol.

Y disgwyl yw y bydd y cais cynllunio yn cael ei gyflwyno yn gynnar yn 2026.

Pe bai Parc Ynni Mynydd Mawr yn cael ei gymeradwyo, gallai’r Parc Ynni gynhyrchu hyd at 147 MW o ynni gwynt yn unig, digon i bweru hyd at 122,000 o gartrefi.1 Gallai hyn wrthbwyso tua 173,000 tunnell o allyriadau carbon deuocsid y flwyddyn, gan helpu i fynd i’r afael â’r argyfwng hinsawdd a chefnogi Cymru i gyrraedd ei tharged o allyriadau nwyon tŷ gwydr sero-net erbyn 2050.2

Bydd Parc Ynni Mynydd Mawr yn cael ei ddatblygu mewn partneriaeth agos â’r gymuned leol, gydag ymgynghoriad helaeth ac eang a fydd yn rhoi cyfleoedd i bobl leol gymryd rhan yn natblygiad y prosiect a chyfrannu ato.

Cynnig Prosiect

Ynni adnewyddadwy – mynd i’r afael â’r argyfwng hinsawdd a darparu ynni cartref.

Mae’r cynnig ar gyfer Parc Ynni Mynydd Mawr wedi’i osod mewn ymateb i’r argyfwng hinsawdd, a ddatganodd Llywodraeth Cymru ym mis Ebrill 2019. Yn ogystal, bydd yn helpu i drosglwyddo i adnoddau ynni adnewyddadwy a lleihau allyriadau nwyon tŷ gwydr.

Bydd datblygu cynhyrchiant ynni adnewyddadwy domestig yn chwarae rhan sylweddol wrth hybu diogelwch ynni Cymru drwy leihau ei dibyniaeth ar danwydd ffosil wedi’i fewnforio a datgysylltu cyflenwad ynni o farchnadoedd rhyngwladol cyfnewidiol, sydd wedi arwain at gynnydd enfawr mewn biliau ynni yn y blynyddoedd diwethaf.

Dros y degawd nesaf, mae angen i Gymru gynyddu ei chapasiti ynni gwynt bedair gwaith – o ffynonellau ar y tir ac ar y môr er mwyn cyrraedd y targedau sero net a osodwyd gan Lywodraeth Cymru. Bydd dyfodol ynni glân yn diogelu ein sicrwydd ynni, yn darparu trydan cost is i leddfu costau byw i gartrefi, yn hybu cystadleurwydd busnesau a chadwyni cyflenwi Cymru, ac yn cefnogi miloedd o swyddi ledled y wlad. 3

Gall twf ynni adnewyddadwy diogel a dyfir gartref helpu i ynysu Cymru a’r DU rhag ergydion prisiau yn y dyfodol a chwarae rhan allweddol wrth ddatgarboneiddio gwres, pŵer a thrafnidiaeth.

Gwynt ar y tir yw un o’r ffynonellau rhataf o gynhyrchu trydan o adeiladau newydd yn y DU, ac mae eisoes yn gwneud cyfraniad pwysig at y cyfuniad ynni adnewyddadwy.

Lleoliad y Safle…

Ffeithiau a Ffigurau

Manyleb

Bydd y cysylltiad o Barc Ynni Mynydd Mawr i’r Grid Cenedlaethol yn destun cais cynllunio ar wahân.

Llinell Amser Dangosol

Sylwer: Gall y dyddiadau hyn newid.

  1. Arolygon amgylcheddol ar y gweill

    Gwanwyn 2023 – parhaus

  2. Ymgynghoriad cymunedol ar gynlluniau dangosol cyfnod cynnar rhwng 13 Tachwedd 2024 a 18 Rhagfyr 2024.

    Hydref 2024

  3. Ymgynghoriad ar gyfer trigolion Powys ar gynlluniau dangosol cyfnod cynnar o 9 Ionawr i 6 Chwefror 2025

    Gaeaf 2025
  4. Cyflwyniad Cais Cwmpasu Asesiad wedi ei gyflwyno i PEDW*

    Dechrau 2025
  5. Cynnal arolygon ac asesiadau ychwanegol a mireinio dyluniad cychwynnol y safle.

    Gwanwyn/Haf 2025
  6. Ar y cais cynllunio drafft a’r Datganiad Amgylcheddol.

    Haf/ Hydref 2025
  7. I Benderfyniad Cynllunio ac Amgylchedd Cymru (PEDW).

    Gwanwyn 2026

  8. 2027

* Mae Cais Cwmpasu yn ceisio cael gan PEDW gwmpas a lefel y wybodaeth y mae angen ei darparu yn y Datganiad Amgylcheddol.

Cynnig Cymunedol GALILEO empower

Mae GALILEO empower wedi ymrwymo i ddatblygu prosiectau sy’n darparu buddion sylweddol a diriaethol yn lleol ac sy’n meithrin cysylltiadau cymunedol cryf.

Bydd ein hymagwedd gyfrifol tuag at ddatblygu prosiectau yn sicrhau bod Parc Ynni Mynydd Mawr yn cael ei ddarparu mewn ffordd sy’n dda i’n cymdogion, yr amgylchedd cyfagos, a’r gymuned leol. Byddwn ni’n:

  • Ymrwymo i gynnig cronfa cyfoeth cymunedol o £5,000 y MW (cysylltiedig â mynegeion) y flwyddyn am oes weithredol Parc Ynni Mynydd Mawr.
  • Cefnogi targed Llywodraeth Cymru i 1.5GW o gynhyrchu ynni adnewyddadwy gael perchenogaeth leol a rhanberchenogaeth erbyn 2025 drwy gynnig opsiynau perchnogaeth o hyd at 10% ym Mharc Ynni Mynydd Mawr – lle gellir defnyddio’r elw a gynhyrchir gan gyfran berchnogaeth er budd y gymuned. .
  • Archwilio’r posibilrwydd o gynllun disgownt trydan lleol i ddarparu gostyngiad blynyddol ar filiau trydan defnyddwyr sy’n byw ger y parc ynni adnewyddadwy arfaethedig a chroesawu unrhyw farn gychwynnol ar hyn.
  • Archwilio cyfleoedd i gyflwyno sgiliau gwyrdd a swyddi yn yr ardal leol.  Rydym yn awyddus i sicrhau, lle bynnag y bo modd, bod y gadwyn gyflenwi leol yn ein helpu i ddarparu’r gwasanaethau y mae eu hangen arnom ni ar gyfer y prosiect hwn.
  • Gwrando ar adborth cymunedol ar y cynigion a chefnogi mentrau lleol lle bo modd.

Rydyn ni am glywed eich barn

Rydyn ni wedi ymrwymo i weithio’n agos gyda’r gymuned leol i sicrhau dealltwriaeth o’r cynlluniau ar gyfer Parc Ynni Mynydd Mawr, ac i alluogi mewnbwn i’r dyluniad o gyfnod cynnar.

Ymgynghoriad wedi’i dargedu
Rydym yn cynnal digwyddiad yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn benodol ar gyfer trigolion Powys i ddysgu rhagor am ein cynigion a gofyn i dîm y prosiect unrhyw gwestiynau sydd ganddynt am y prosiect.

Dyddiad y digwyddiad ymgynghori:

Dydd Mawrth 21 Ionawr 2025 | 3:00pm – 7:00pm | Neuadd Gyhoeddus Llanrhaeadr Ym Mochnant, Back Chapel Street, Llanrhaeadr ym Mochnant, SY10 0JY

Cynhaliom dri digwyddiad ymgynghori lle roedd mynychwyr yn gallu darganfod mwy am ein cynlluniau a gofyn unrhyw gwestiynau oedd ganddynt am y prosiect i dîm y prosiect.

Dyddiadau digwyddiadau ymgynghori:

  • Dydd Mercher 27 Tachwedd 2024 | 3:00pm – 8:00pm | Neuadd Canmlwyddiant Llanarmon, Llanarmon Dyffryn Ceiriog, Llangollen LL20 7LD
  • Dydd Iau 28 Tachwedd 2024 1:00pm – 7:00pm | Neuadd Bentref Rhydycroesau, Croesoswallt SY10 7PS
  • Dydd Gwener 29 Tachwedd 2024 | 9:00am – 1:00pm | Canolfan Gymunedol Dwyrain Croesoswallt, Cabin Lane, Croesoswallt, Swydd Amwythig, SY11 2LQ

Rydyn ni’n bwriadu cynnal ymgysylltiad pellach ar gamau diweddarach y prosiect cyn i ni gyflwyno ein cais cynllunio i PEDW.

FFURFLEN ADBORTH

Rhagor o wybodaeth am y prosiect

Yma byddwch yn gallu dod o hyd i adnoddau y gellir eu lawrlwytho yn ymwneud â chynnig Parc Ynni Mynydd Mawr. Gwiriwch yn ôl am y wybodaeth ddiweddaraf wrth i’r prosiect ddatblygu.

CLICIWCH YMA I AGOR Y BYRDDAU YMGYNGHORI* Cylchlythyr yr Ymgynghoriad (Hydref 2024)

*byrddau ymgynghori diweddaru 27/11/24

Downloads

The viewpoints

Am GALILEO empower

Mae’r prosiect hwn yn cael ei ddatblygu gan GALILEO empower, datblygwr, perchennog a gweithredwr ynni adnewyddadwy aml-dechnoleg, traws-Ewropeaidd sy’n tyfu’n gyflym, gyda chenhadaeth i gyfrannu’n sylweddol at gyflawni targedau lleihau allyriadau byd-eang.

Ein nod ni yw gwneud hyn drwy ddatblygu digon o brosiectau ynni gwyrdd integredig, craff, effeithlon, o ansawdd uchel fel bod ynni adnewyddadwy yn dod yn brif ffynhonnell trydan i holl ddefnyddwyr ynni Ewrop.  Mae gan GALILEO empower nifer o brosiectau sy’n cael eu datblygu yng Nghymru a’r Alban.

Mae ein tîm prosiect yng Nghaerdydd wedi ymrwymo i ddatblygu prosiectau sy’n darparu buddion sylweddol a diriaethol yn lleol ac yn meithrin cysylltiadau cymunedol cryf.

Mae ein huwch dîm rheoli yn cynnwys arbenigwyr ynni a buddsoddi blaenllaw sy’n dod â degawdau o brofiad rhyngwladol ar draws mwy na 30 o farchnadoedd.

Mae cyllidwyr GALILEO empower yn gronfeydd seilwaith a phensiwn hirdymor gydag ôl troed byd-eang, meddylfryd rhyngwladol a meddylfryd cydweithredol.

FFURFLEN

Ond megis dechrau y mae’r prosiect, felly mae eich adborth yn bwysig i ni er mwyn helpu i lunio ein cynigion.

Dyddiad cau ar gyfer adborth: 6 Chwefror 2025

Leslie Walker | Uwch Reolwr Prosiect
E-bost: mynyddmawr@galileoempower.uk
Ffôn: 0800 6990081
Post: FREEPOST TC CONSULTATION

FFURFLEN ADBORTH

Cwestiynau Cyffredin

Mae polisi’r Llywodraeth, fel y’i nodir yn Cymru’r Dyfodol: Cynllun Cenedlaethol 2040, yn darparu fframwaith polisi cadarnhaol ar gyfer ynni adnewyddadwy.

Nid yw Ardaloedd Llywodraeth Cymru a Asewyd ymlaen llaw ar gyfer Ynni Gwynt fel y’u nodir yn Cymru’r Dyfodol: Cynllun Cenedlaethol 2040 o reidrwydd yn eithrio ardaloedd eraill ar gyfer datblygu ffermydd gwynt, ac nid ydynt ychwaith yn golygu bod pob ardal y tu allan i’r ardaloedd a aseswyd ymlaen llaw yn lleoedd amhriodol ar gyfer parc ynni.

Gosododd Llywodraeth Cymru dargedau ynni adnewyddadwy fel rhan o ymrwymiad i ddyfodol mwy cynaliadwy i Gymru. Y targed yw i Gymru gynhyrchu 100% o’i hanghenion trydan o ffynonellau ynni adnewyddadwy erbyn 2035 er mwyn brwydro yn erbyn yr argyfwng hinsawdd.  Mae patrymau gwynt yr ardal yn gryf a chyson felly mae hwn yn lleoliad da ar gyfer tyrbinau gwynt.  Mae’r ardal hefyd yn wledig ac yn denau ei phoblogaeth.

Byddwn yn cynnal asesiad effaith cronnol o Barc Ynni Mynydd Mawr mewn perthynas â phrosiectau presennol, cymeradwy ac arfaethedig yn yr ardal. Bydd yr Arolygydd Cynllunio yn ystyried yr effaith gronnol bosibl.

Bydd ein Hasesiad Tirwedd ac Effaith Weledol yn ystyried effaith weledol bosibl y cynnig o wahanol ardaloedd a’r effaith ar amwynder gweledol eiddo preswyl. Mae ein cynigion ar gyfer tyrbinau gwynt hyd at 230 metr o uchder hyd at flaen y llafn. Mae defnyddio tyrbinau mwy yn golygu y gall pob tyrbin gynhyrchu mwy o ynni adnewyddadwy, sy’n lleihau nifer y tyrbinau sydd eu hangen ar gyfer yr un faint o ynni.

Bydd cydleoli batri (a elwir yn BESS yn gyffredin) ar y safle yn caniatáu i bŵer gael ei storio pan nad yw’r gwynt yn chwythu, neu pan nad yw’r haul yn tywynnu.

Mae’r batri yn storio’r ynni dros ben sy’n cael ei gynhyrchu yn ystod gwyntoedd cryfion neu ddiwrnodau heulog ac yna’n allforio yr ynni hwnnw a storiwyd yn ôl i’r grid pan fo cynhyrchiant yn isel a bod angen ynni.  Mae hefyd yn darparu ‘rôl gydbwyso’, gan helpu i sicrhau bod y grid yn aros yn sefydlog bob amser.

Bydd tyrbinau gwynt a phŵer solar gyda’i gilydd yn sicrhau bod Parc Ynni Mynydd Mawr yn cynhyrchu mwy o ynni yn ystod mwy o oriau’r flwyddyn. Mae paneli solar a thyrbinau gwynt yn gweithio’n dda gyda’i gilydd ac mae adegau pan fydd ynni solar a gwynt ar eu gorau yn union gyferbyn â’i gilydd. Mae solar ar ei orau yn ystod oriau golau dydd yn yr haf. Yn y cyfamser, tyrbinau gwynt sy’n tueddu i gynhyrchu’r mwyaf o drydan yn ystod oriau’r nos yn y gaeaf.  Mae hyn yn gwneud tyrbin gwynt ynghyd â phaneli solar yn gyfuniad naturiol. Gall system ynni hybrid gydag ynni solar a gwynt gynhyrchu ffynhonnell gyson o drydan trwy gydol y flwyddyn, gyda chryfderau pob adnodd yn cydbwyso gwendidau’r llall. Wrth i’r hyn a gynhyrchir o un adnodd leihau bob dydd neu’n dymhorol, mae’r llall yn dechrau codi’r hyn sy’n ddiffygiol gan gynhyrchu.

Nid yw datblygiadau wedi’u gwahardd yn yr ardal, fodd bynnag bydd ein Hasesiad o’r Effaith ar y Dirwedd a Gweledol yn asesu golygfeydd posibl o’r parc cenedlaethol yn ofalus ac yn ystyried unrhyw effaith bosibl ar ei statws Awyr Dywyll Rhyngwladol. Mae Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri yn ymgynghorai statudol.

Deellir yn iawn lefelau sŵn o dyrbinau. Bydd lefelau sŵn cefndir presennol yn cael eu mesur mewn lleoliadau o amgylch y safle. Byddai’r sŵn o’r Parc Ynni yn bodloni gofynion llym y canllawiau cenedlaethol a byddai o fewn y terfynau priodol a osodwyd. Bydd sŵn o’r gwaith adeiladu yn cael ei reoli drwy fesurau arfer da megis oriau gwaith sefydledig, rhaglenni rheoli sŵn ac amseroedd cyflawni.

Bydd amodau ar unrhyw allyriadau sŵn o’r cynnig yn cael eu gosod gan yr awdurdod cynllunio lleol drwy gydol y cyfnod adeiladu a gweithredu.

Byddai’r trydan a gynhyrchir yn mynd i’r Grid Cenedlaethol sy’n trawsyrru trydan ar draws y DU gyfan. Byddai trydan o’r prosiect yn debygol o gael ei ddosbarthu’n lleol, cyn mynd i aneddiadau mwy o faint ymhellach i ffwrdd.

Bydd y cysylltiad o Barc Ynni Mynydd Mawr i’r Grid Cenedlaethol yn gais cynllunio ar wahân.

Ariennir ein prosiectau gan bedwar buddsoddwr pensiwn a seilwaith hirdymor – Morrison and Co, Infratil, NZSuperfund a Chorfforaeth Blwydd-dal y Gymanwlad Llywodraeth Awstralia.

Mae GALILEO empower Wales wedi ei gofrestru yng Nghaerdydd a bydd yr holl drethi corfforaeth ac ati yn cael eu talu yn y DU.

 

Mae rhai ardaloedd o’r safle yn dir Mynediad Agored, fel y’i diffinnir gan Ddeddf Cefn Gwlad a Hawliau Tramwy.  Mae nifer o Hawliau Tramwy Cyhoeddus (HTC) hefyd yn croesi’r safle. Nod ein cynllun tyrbinau dangosol yw osgoi lleoli seilwaith yn agos at Hawliau Tramwy Cyhoeddus lle bo modd. Byddwn yn ceisio tarfu cyn lleied ag y no modd ar ddefnyddwyr HTC. Cytunir ar unrhyw fesurau lliniaru ar gyfer Hawliau Tramwy Cyhoeddus â Swyddog Hawliau Tramwy Cyhoeddus Cyngor Sir Powys i sicrhau bod dargyfeiriadau addas neu rai newydd yn eu lle pe bai angen. Ni fydd unrhyw gyfyngiad i ddefnyddwyr HTC yn ystod y cyfnod gweithredu, ac efallai y bydd rhai cyfyngiadau yn eu lle yn ystod y cyfnodadeiladu, gan sicrhau diogelwch aelodau’r cyhoedd a’r staff adeiladu.

Nid oes tystiolaeth glir i gefnogi cydberthynas rhwng ffermydd gwynt ac effaith negyddol gyson ar brisiau tai.

Ni chanfu astudiaeth yn 2016 gan climateXchange ar effaith tyrbinau gwynt ar brisiau tai yn yr Alban1 unrhyw dystiolaeth o effaith negyddol gyson ar brisiau tai.

1 climateXchange. ‘Effaith tyrbinau gwynt ar brisiau tai yn yr Alban’ (2016)

Rydyn ni’n awyddus i archwilio’r potensial ar gyfer gostyngiad ar filiau ynni i’r rhai sydd agosaf at y Parc Ynni.

Bydd hwn ar agor i drigolion, busnesau ac adeiladau cymunedol yn yr ardal leol.  Bydd rhagor o fanylion ar gael wrth i gynigion ddatblygu.

Rydyn ni wedi ymrwymo’n llwyr i gynnwys cymunedau lleol ym mhob cam o’r prosiect, ac mae hyn yn cynnwys defnyddio cyflenwyr lleol yn ystod cyfnodau adeiladu a gweithredu’r prosiect. Bydd hyn yn cynyddu cyfleoedd i fusnesau lleol ddarparu nwyddau a gwasanaethau.

Byddai gan y Parc Ynni oes weithredol o hyd at 50 mlynedd. Ar hyn o bryd, gellir ailgylchu’r rhan fwyaf o’r rhannau tyrbinau gwynt yn hawdd, oherwydd y ffaith mai dur yw ei brif gydran.

Mae’r dechnoleg a ddefnyddir yn parhau i ddatblygu a gwella. Felly, erbyn inni symud ymlaen i gaffael, mae’n debygol y bu datblygiadau pellach yn y dechnoleg ar gyfer ailgylchu.

Mae Cyfoeth Naturiol Cymru (CNC) yn cynnig Parc Cenedlaethol newydd. Mae safle Mynydd Mawr o fewn y ffin ddrafft (o fewn yr ardal a ddangosir ar y Map Ardal Ymgeisiol).Mae CNC yn ymgynghori â’r cyhoedd a rhanddeiliaid ar eu cynigion, mae hyn yn cynnwys ymgynghori ar yr ardal a ddangosir ar eu Map Ardal Ymgeisiol.

Mae Galileo empower yn ymwybodol o gynigion newydd y Parc Cenedlaethol, a bydd tîm y prosiect yn ymgysylltu â’r broses ymgynghori yn y misoedd nesaf.Mae’r broses (gweler Amserlen Gwerthuso Cynigion Parc Cenedlaethol Newydd) yn dal yn y camau cynnar, ac nid yw’r safle o fewn Parc Cenedlaethol ar hyn o bryd.

Troednodiadau – yn gywir o 7 Hydref, 2024

1 Based on DESNZ statistics for Annual GB average household consumption: https://assets.publishing.service.gov.uk/media/65b12dfff2718c000dfb1c9b/subnational-electricity-and-gas-consumption-summary-report-2022.pdf

2 Based on DESNZ’s “all non-renewable fuels” emissions statistic of 437 tonnes of carbon dioxide per GWh of electricity supplied: https://www.gov.uk/government/statistics/electricity-chapter-5-digest-of-united-kingdom-energy-statistics-dukes

3 RenewableUK Cymru 2024 Manifesto For an area of delivery and growth RUK-Cymru-Manifesto-2024.pdf (renewableuk-cymru.com